www.vianetconchology.com

środa, 11 czerwca 2014

Neritidae polskich wód

Szeroko rozprzestrzeniona rodzina Neritidae obejmuje gatunki morskie, słonawowodne, słodkowodne i amfibiotyczne. Dzieli się na dwie podrodziny Neritinae i Neritilinae. Do Neritinae należy około 10 rodzajów, spośród których 7 występuje w wodach słodkich i słonawych strefy umiarkowanej, subtropikalnej i tropikalnej.

Neritiliinae, reprezentowane wyłącznie przez rodzaj Neritilia, występują jedynie w strefie tropikalnej. Europę zamieszkują dwa rodzaje z podrodziny Neritinae – Theodoxus i Smaragdia. Rodzaj Theodoxus jest rozprzestrzeniony w Europie, zachodniej Azji i północnej Afryce. W Europie występuje około 20 gatunków z tego w Polsce jeden Theodoxus fluviatilis (Linnaeus, 1758) – rozdepka rzeczna


Rozdepka rzeczna Theodoxus fluviatilis Linnaeus, 1758 
rodzina Neritidae, podrodzina Neritinae

Zafascynowani paletą barw i kształtów muszli tropikalnych ślimaków, czasem nie zwracamy uwagi na gatunki rodzime. Nie stanowią obiektów naszych kolekcji gdyż zazwyczaj są prawnie chronione. Są niewielkich rozmiarów, delikatne i cienkościenne, szybko tracą barwy gdy wyjmujemy je z wody. Jednak warto mieć wiedzę i świadomość, że obecne są w polskich rzekach i jeziorach czasem należąc do spektakularnych rodzin mięczaków z tropików. Gatunkiem takim jest nasza Rozdepka rzeczna z podrodziny Neritinae

Zamieszkuje litoral różnych typów słodkowodnych i słonawowodnych zbiorników wodnych i cieków: strumienie, rzeki, jeziora, zbiorniki zaporowe, zalewy, estuaria, słonawe wody morskie. Na ogół występuje płytko, w strefie przybrzeżnej, czasami spotkać ją można głębiej, na głębokości kilkunastu-kilkudziesięciu metrów. Preferuje miejsca z wartkim przepływem wody lub wystawione na falowanie, z wodą dobrze natlenioną oraz podłoża kamieniste.

Gatunek zmienny, na podstawie różnic w budowie i ubarwieniu muszli wyróżniano dawniej szereg odmian, które w większości są formami lokalnymi i swoją odrębność zawdzięczają działaniu miejscowych czynników środowiskowych. Na uwagę zasługuje T. fluviatilis f. littoralis (L.), charakteryzujący się mniejszymi rozmiarami (długość do 8 mm), kulistym kształtem i jaśniejszym ubarwieniem, występujący w wodach słonawych, u nas w Bałtyku. Ubarwienie – obok muszli jasnych, pokrytych ciemniejszym siateczkowatym rysunkiem, występują muszle całkowicie czarne lub czarne z jasnymi deseniami. Tło lub deseń bywają czerwono-fioletowe, a rysunek rozdzielony na 3 podłużne pasy. Osiąga niewielkie rozmiary ale swym ubarwieniem zachwyci niejednego entuzjastę rodziny Neritidae.


Przegląd zmienności ubarwienia Rozdepki rzecznej Theodoxus fluviatilis (fot. Sławomir Boroń)



Tropikalni pobratymcy


Nerita textilis Gmelin, 1791 Pemba City, Mozambique, 30 mm
Nerita planospira Anton, 1839 Philippines, 24 mm
Nerita albicilla Linnaeus, 1758 Pemba City, Mozambique, 29 mm


Brak komentarzy:

Prześlij komentarz